Khám phá câu chuyện đầu tư lĩnh vực hạ tầng: Đi tìm ẩn số

Dĩ nhiên, khi xuất hiện nhiều DN tham gia vào "sân chơi" này, trước mắt, nhà nước và cả người dân đều có lợi nhưng với DN, sự thành công của một dự án BOT còn tùy thuộc vào việc DN cấu trúc được phương án tài chính ra sao (sản phẩm tài chính hợp lý để thu hồi vốn đầu tư), có huy động được nhiều nguồn vốn hay không vì các dự án BOT thường có quy mô lớn nên ngoài nguồn vốn tự có, DN phải có giải pháp huy động từ nhiều nguồn, kiểm soát chi phí hiệu quả và quan trọng hơn hết là khả năng đánh giá, lựa chọn đúng dự án.

Trong đó, đường bộ là 164.000 tỷ đồng, hàng hải 44.000 tỷ đồng, hàng không 55.000 tỷ đồng, đường thủy nội địa 11.000 tỷ đồng và đường sắt 14.000 tỷ đồng.

Dự án còn nhiều, số lượng nhà đầu tư tham gia lĩnh vực này càng lớn, nhưng để đạt được thành công không phải chuyện đơn giản.

Nói về đầu tư hạ tầng giao thông, ông Lê Quốc Bình, Tổng giám đốc CII, nhìn nhận, hiện nay đang có cuộc cạnh tranh khốc liệt giữa các nhà đầu tư, nhiều người đã đặt nghi vấn rằng, phải chăng đây là lĩnh vực mang lại lợi nhuận "khủng"?

Về mục tiêu, có thể chia nhà đầu tư hạ tầng thành nhiều dạng: nhà thầu đầu tư dự án, sau khi hoàn thành công tác xây dựng, DN sẽ tiến hành M&A để thu hồi vốn và hiện thực hóa lợi nhuận, hai là nhà đầu tư tài chính (họ có thể mua lại các dự án BOT để triển khai thu phí hoàn vốn, thu lợi nhuận) và nhà đầu tư BT (thường đi theo xu hướng đổi đất lấy hạ tầng).

Ngoài ra, hình thức công - tư (PPP) cũng được nhắc đến trong thời gian qua nhưng thực tiễn chưa có nhiều DN đi theo hướng này do e ngại cơ chế để triển khai. Vậy, đâu sẽ là giải pháp đầu tư tối ưu cho DN?

>> Đầu tư PPP: Khẩn trương hoàn chỉnh khung pháp lý

Ông Lê Quốc Bình, Công ty CII, cho rằng, các dự án hạ tầng (đường bộ) được thực hiện theo hình thức BOT đang là cuộc đua của nhiều DN.

Hiện, hơn 90% dự án BOT là do các DN xây lắp làm chủ đầu tư, khi hoàn thành dự án, họ muốn bán cho các nhà đầu tư tài chính vì không thể chờ 10 - 15 sau mới thu hồi vốn thông qua quá trình khai thác, vận hành.

Ngay như CII, công ty này đã mua ít nhất 3 dự án BOT kể từ quý IV năm ngoái và đang nhắm đến việc mua thêm từ 2 - 3 dự án trong năm 2015.

Dĩ nhiên, khi xuất hiện nhiều DN tham gia vào "sân chơi" này, trước mắt, nhà nước và cả người dân đều có lợi nhưng với DN, sự thành công của một dự án BOT còn tùy thuộc vào việc DN cấu trúc được phương án tài chính ra sao (sản phẩm tài chính hợp lý để thu hồi vốn đầu tư), có huy động được nhiều nguồn vốn hay không vì các dự án BOT thường có quy mô lớn nên ngoài nguồn vốn tự có, DN phải có giải pháp huy động từ nhiều nguồn, kiểm soát chi phí hiệu quả và quan trọng hơn hết là khả năng đánh giá, lựa chọn đúng dự án.

"Như vậy, đến một lúc nào đó, chỉ có những DN có kinh nghiệm, tiềm lực tài chính mạnh mới có thể trụ lại ở lĩnh vực cầu đường", ông Bình nói.

Ngay như câu chuyện đầu tư vào đường cao tốc, dù về cơ bản, tính rủi ro về thu hồi vốn của những dự án này thấp, do sẽ không có tuyến cao tốc thứ 2 (trên cùng chặng) để cạnh tranh, thu hút lưu lượng xe, ảnh hưởng đến hoạt động thu phí, nhưng chi phí đầu tư cao và thời gian hoàn vốn kéo dài từ 15 - 20 năm nên DN phải cân nhắc kỹ lưỡng.

Nếu không tìm được đối tác "đồng hành" thì sẽ rất khó để triển khai.

Điển hình như tuyến cao tốc Dầu Giây - Phan Thiết, khởi động từ năm 2009 nhưng mãi đến nay, một tập đoàn lớn trong nước vẫn khó tìm được nhà đầu tư cùng tham gia dự án (theo hình thức PPP), dù có sự hỗ trợ của Ngân hàng Thế giới.

>> Thận trọng với các dự án BOT, BT

Hơn nữa, theo Đại diện CII - thuộc liên danh nhà đầu tư cao tốc Trung Lương - Mỹ Thuận (gồm: Công ty Tuấn Lộc - Yên Khánh - BMT - Thắng Lợi - Hoàng An - CII B&R), vấn đề không phải là DN đầu tư theo hình thức nào mà là dự án có mang tính khả thi hay không?

Điều này cũng giải đáp vì sao chúng tôi đầu tư cao tốc Trung Lương - Mỹ Thuận mà không phải là Dầu Giây - Phan Thiết, vốn đã kêu gọi đầu tư hơn 5 năm nay nhưng không có kết quả.

Theo đó, với cao tốc Trung Lương - Mỹ Thuận, CII và các nhà đầu tư trong liên danh bỏ ra 14.600 tỷ đồng để xây dựng.

Chính phủ cho phép DN sử dụng đoạn cao tốc Sài Gòn - Trung Lương trước đó để hoàn vốn thì rõ ràng, với dự án cao tốc Sài Gòn - Mỹ Thuận có tổng vốn 34.600 tỷ đồng, Nhà nước đã "hùn hạp" hơn 20.000 tỷ đồng (bằng đoạn Sài Gòn - Trung Lương), khi đó, việc thu phí hoàn vốn từ Trung Lương - Mỹ Thuận mới triển khai được.

Hơn nữa, trong câu chuyện đầu tư hạ tầng, đặc biệt là hạ tầng giao thông đường bộ, DN phải tính toán và thống kê được lưu lượng xe qua lại để xây dựng phương án tài chính.

Trước đây, khu vực Nam Sài Gòn, một dự án hạ tầng lớn (đã đi vào sử dụng), do không tính toán chính xác lưu lượng xe đi qua nên hiệu quả đầu tư không cao.

Theo như ông Lương Hoài Nam, chuyên gia trong lĩnh vực hàng không, dù đầu tư vào công trình hạ tầng nào thì vấn đề quan trọng hơn hết là phương thức để khai thác, vận hành chúng ra sao để đạt hiệu quả cao nhất.

Dĩ nhiên, không loại trừ những nhà đầu tư có hoạt động kinh doanh đặc thù, việc đầu tư các công trình hạ tầng sẽ tạo ra mối quan hệ hỗ tương cho họ.

>> Giảm phí đường bộ cao tốc TP.HCM - Trung Lương

Chẳng hạn như trường hợp Hãng hàng không Vietjet Air đề xuất được nhượng quyền khai thác toàn bộ nhà ga hành khách T1 - Cảng hàng không Quốc tế Nội Bài trong vòng 20 năm để phục vụ cho hành khách và các chuyến bay nội địa của hãng xuất phát từ sân bay Nội Bài.

Trong khi đó, nhiều DN lại chuộng hình thức BT, thông qua chính sách đổi đất lấy hạ tầng.

Cụ thể như việc đầu tư Đại lộ Phạm Văn Đồng (nối sân bay Tân Sơn Nhất đến Linh Xuân - Thủ Đức, TP.HCM), nhà đầu tư GS E&C của Hàn Quốc đã được sở hữu 5 khu đất để khai thác thương mại.

Phương thức này được nhiều DN đánh giá cao vì tỷ suất lợi nhuận từ BĐS khá lớn nhưng theo chia sẻ của một số DN đầu tư hạ tầng thì BT không "dễ nuốt" vì phương thức này hàm chứa hai rủi ro đối với nhà đầu tư, đó là rủi ro khi huy động vốn để làm công trình hạ tầng và rủi ro khi triển khai BĐS.

Nếu công trình hoàn thành mà dự án BĐS khó khai thác, đồng nghĩa với việc DN "hụt hơi" về vốn và phải lo chuyện nợ ngân hàng.

Cho nên, đây là "cuộc chơi" của những DN có lợi thế trong lĩnh vực BĐS, đầu tư các công trình hạ tầng theo phương thức BT cũng là cách để họ gia tăng quỹ đất, tiếp tục hoạt động kinh doanh trong tương lai.

>> “Đại lộ nghìn năm” đội vốn gần 1.400 tỷ đồng

Chuyện đầu tư ODM là chưa đủ đối với ngành dệt may

Theo phân tích của bà Julia, nếu gọi "miễn thuế ngay từ ngày đầu tham gia" là mục tiêu A và "dừng thu thuế sau 5 năm với mức thu thuế giảm là 10% mỗi năm" là mục tiêu B, thì hầu hết các sản phẩm lại rơi vào "mục tiêu X", nơi mọi vấn đề bị hạn chế nhất, chẳng hạn quy định sẽ cắt giảm thuế ngay, miễn thuế sau 10 năm đối với sản phẩm dệt kim và sau 12 năm đối với sản phẩm dệt len. "Mục tiêu X" là để bảo vệ sản xuất. Tuy nhiên, không loại trừ việc có thêm những áp lực liên quan đến "mục tiêu X" từ ngành công nghiệp ngành dệt may và từ chính bản thân nước Mỹ khi áp dụng thuế nhập khẩu bằng 0%, bởi đó là những sản phẩm Mỹ kỳ vọng sẽ nhập khẩu. Thứ ba, xác định chất 

Theo báo cáo của Tập đoàn Dệt May Việt Nam (Vinatex), 6 tháng đầu năm 2015, kim ngạch xuất khẩu hàng dệt may Việt Nam đạt 12,18 tỷ USD, tăng 10,26% so với cùng kỳ 2014.

Đặc biệt ở hai thị trường Nhật Bản và Hàn Quốc, Việt Nam vẫn là nhà xuất khẩu hàng dệt may lớn thứ hai sau Trung Quốc và đang tiếp tục mở rộng thị phần.

Tuy nhiên, theo ông Lê Tiến Trường, Phó chủ tịch Hiệp hội Dệt May Việt Nam, Tổng giám đốc Tập đoàn Dệt May Việt Nam, các quốc gia khác cũng đang đầu tư nhiều biện pháp nhằm giành thị phần tại các thị trường có tốc độ tăng trưởng mạnh.

Đơn cử, tại những thị trường tiềm năng như Hàn Quốc, hàng dệt may Việt Nam phải cạnh tranh gay gắt với Campuchia, Myanmar, Bangladesh, Indonesia.

Gần đây, khoảng 70 - 80% doanh nghiệp (DN) FDI đầu tư vào ngành dệt may tại Việt Nam đều là DN Trung Quốc núp bóng các công ty của Hồng Kông, Đài Loan.

Họ có vốn lớn và đầu tư bài bản trong các khâu sợi, dệt, nhuộm, nên có lợi thế về giá xuất khẩu thành phẩm hơn hẳn các DN Việt Nam.

Trước thực tế đó, các DN dệt may Việt Nam càng ý thức được những mối đe dọa lẫn cơ hội khi Việt Nam chuẩn bị ký kết các hiệp định thương mại đa phương và song phương, nhất là TPP, nên đã nỗ lực đầu tư vào các lĩnh vực cốt lõi (sợi, dệt, nhuộm, may, phân phối) theo định hướng ODM.

>> Dệt may thay mô hình đón chào TPP

Đó là các dự án sản xuất vải Yarndyed Long An 10 triệu mét/năm sẽ hoàn thành vào tháng 9/2015, Nhà máy Sợi Nam Định quy mô 2,16 vạn cọc sợi, Nhà máy Sợi Phú Cường 3 vạn cọc sợi sẽ đưa vào hoạt động vào tháng 4/2016.

Tiếp theo vào tháng 9/2016, dự án Nhà máy Sợi Phú Hưng 2,16 vạn cọc sợi sẽ đưa vào hoạt động giai đoạn 2.

Đặc biệt là dự án Khu liên hợp Sợi - Dệt - Nhuộm Quế Sơn (Quảng Nam) hoạt động khép kín từ khâu sợi cho đến may, gồm nhà máy sợi 3 vạn cọc, sản lượng 5.000 tấn sợi/năm, nhà máy dệt - nhuộm vải dệt kim 6.000 tấn/năm.

Các dự án khác của Vinatex, như dự án Nhà máy Dệt Hòa Khánh (Đà Nẵng), dự án một nhà máy may ở Quảng Bình cũng đã được phê duyệt chủ trương.

Tuy nhiên, kết thúc vòng đàm phán tại Washington DC cuối tháng 4 và cuộc họp của các trưởng đoàn đàm phán tại Guam vào giữa tháng 5 vẫn còn những vấn đề tồn đọng đối với nguồn gốc xuất xứ sản phẩm may mặc, tiếp cận thị trường, thực thi thương mại, cạnh đó là những vấn đề nhạy cảm liên quan đến chính trị.TPP dự kiến sẽ hoàn tất đàm phán vào tháng 8 tới.

>> Itochu đầu tư 9 triệu USD vào Vinatex

Cho đây là phần khó khăn nhất, bà Julia K.Hughes, Chủ tịch Hiệp hội Thời trang Hoa Kỳ cho rằng cả Việt Nam và Mỹ "phải để ý” trong đàm phán và thực thi sau này.

Thứ nhất, nguồn cung ứng nguyên liệu thiếu hụt do có những quy tắc của TPP về các sản phẩm may mặc sử dụng sợi và vải.

Thứ hai, tiếp cận thị trường, tiến tới loại bỏ hàng rào thuế quan. Một số quốc gia thành viên TPP sẽ được miễn thuế ngay từ ngày đầu, nhưng không phải tất cả.

Cạnh đó, việc "dừng thu thuế” có lộ trình phức tạp và là việc từ trước đến nay Mỹ chưa thực hiện nhiều.

Theo phân tích của bà Julia, nếu gọi "miễn thuế ngay từ ngày đầu tham gia" là mục tiêu A và "dừng thu thuế sau 5 năm với mức thu thuế giảm là 10% mỗi năm" là mục tiêu B, thì hầu hết các sản phẩm lại rơi vào "mục tiêu X", nơi mọi vấn đề bị hạn chế nhất, chẳng hạn quy định sẽ cắt giảm thuế ngay, miễn thuế sau 10 năm đối với sản phẩm dệt kim và sau 12 năm đối với sản phẩm dệt len.

"Mục tiêu X" là để bảo vệ sản xuất. Tuy nhiên, không loại trừ việc có thêm những áp lực liên quan đến "mục tiêu X" từ ngành công nghiệp ngành dệt may và từ chính bản thân nước Mỹ khi áp dụng thuế nhập khẩu bằng 0%, bởi đó là những sản phẩm Mỹ kỳ vọng sẽ nhập khẩu. Thứ ba, xác định chất lượng sản phẩm theo xuất xứ.

>> Công nghiệp phụ trợ: Sợi, dệt đón TPP

Theo đề xuất của Mỹ, Mexico và Peru, các sản phẩm may mặc đều phải có xuất xứ từ sợi trở lên.

Đây cũng là vấn đề thường được lật đi lật lại trong quá trình đàm phán TPP và cũng có những ngoại lệ. Bà Julia lưu ý các DN ngành công nghiệp thời trang nhớ tuân thủ những quy tắc xuất xứ nguyên liệu khi tham gia TPP.

Trong một lần trả lời câu hỏi của giới báo chí, rằng, tại sao các công ty Việt Nam ít đầu tư vào lĩnh vục sản xuất sợi chất lượng trung, cao cấp, ông Đặng Triệu Hòa, Tổng giám đốc Công ty Sợi Thế Kỷ cho biết: "Sản xuất sợi xơ dài polyester khó hơn sản xuất sợi xơ ngắn, trong khi chi phí đầu tư ngang nhau.

Khó nhất của việc sản xuất xơ sợi dài là kết hợp được hai yếu tố thường tỷ lệ nghịch với nhau là chất lượng và sản lượng hay tốc độ sản xuất. Tốc độ sản xuất cao sẽ dẫn đến giá thành thấp hơn. Ngay cả khâu nguyên liệu cũng quyết định chất lượng và năng suất.

Đơn cử năm 2008, công ty nhận PET chíp để sản xuất POY, nguyên liệu đầu vào của sợi DTY thay vì nhập khẩu giá cao, tỷ lệ sợi đứt ban đầu ở nhà máy là 30 lần, nay giảm còn 2 - 3 lần/ngày. Mấu chốt ngành này nằm ở bí quyết công nghệ mới".

Như vậy, để sản xuất theo hướng ODM, các DN phải đầu tư rất lớn cho công nghệ và phải thay đổi cả cách phân phối.

Theo ông Trường, hiện nay, hai quốc gia có năng lực cạnh tranh lớn nhất với Việt Nam là Thái Lan và Indonesia. Thái Lan có ngành công nghiệp thời trang rất mạnh nên họ có thể xây dựng thương hiệu ở Việt Nam.

Vì vậy, Vinatex phải cân nhắc việc thay vì thoái vốn ở các công ty thì giữ lại một số đơn vị, tức sắp xếp lại sản xuất - kinh doanh.

Vinatex sẽ đầu tư vào hệ thống siêu thị theo hướng xây dựng thương hiệu chuyên cho sản phẩm dệt may, không còn tình trạng siêu thị Vinatex trộn lẫn giữa hàng tổng hợp với hàng dệt may.

Khám phá Vụ Baby Care với Việt Úc là nạn nhân

Ông Được cho biết, hiện tại, Công ty chưa thống kê được thiệt hại kinh tế khi Co.opmart, Big C, Metro tạm ngưng kinh doanh nhưng ảnh hưởng về uy tín thương hiệu là không nhỏ. "Thương hiệu Baby Care đã được xây dựng 12 năm nay và việc cạnh tranh không lành mạnh của đối thủ đã ảnh hưởng ghê gớm đến chúng tôi. Khách hàng không biết thực hư sự việc như thế nào, chỉ thấy nhà phân phối rút hàng thì sẽ nghĩ là hàng hóa của chúng tôi vi phạm gì đó”, ông Được than.

Việt Úc bị đình chỉ lưu hành sản phẩm?

Ngày 16/7, ba hệ thống bán sỉ, lẻ là Metro, Big C, Co.opmart đã đưa toàn bộ khăn ướt nhãn hiệu Babycare, Wondercare, Teen Care của Công ty Việt Úc khỏi quầy kệ. Lý do là trên một số báo mạng lan truyền thông tin sản phẩm của công ty này kém chất lượng.

Thậm chí, một số trang mạng còn cho rằng hai loại mỹ phẩm Baby Care, gồm Baby Care Milk Bath và Baby Care Wash Head To Toe của Việt Úc bị Cục Quản lý Dược (Cục) đình chỉ lưu hành trên toàn quốc.

Chia sẻ với Báo Doanh Nhân Sài Gòn, ông Lê Quang Được, Giám đốc Công ty Việt Úc, cho rằng: "Việt Úc là nạn nhân của việc cạnh tranh không lành mạnh. Rất có thể, đây là âm mưu của đối thủ với mục đích bóp chết DN trong nước. Những thông tin mang tính võ đoán, suy diễn về công ty xuất hiện trên một số báo mạng là không chính xác, gây hoang mang cho người tiêu dùng, gây rối loạn hệ thống phân phối của chúng tôi".

>> Chống hàng giả: Trách nhiệm chính phải từ doanh nghiệp

Ông Được khẳng định, Công ty Việt Úc có nhà máy sản xuất chứ không như các trang mạng đưa tin. Ngoài xưởng sản xuất nhỏ và cũng là kho chứa hàng trung chuyển tại KCN Tân Bình (TP.HCM) với diện tích 2.000m², Công ty còn có nhà máy tại KCN Kim Huy (Bình Dương) với diện tích 7.000m².

Theo ông Được, Công ty Việt Úc thành lập năm 2003 với sự góp vốn của các cổ đông Việt Nam và Công ty Richwell Import & Export Australia.

Thời điểm đó, khăn ướt là sản phẩm chưa phổ biến ở Việt Nam nên Việt Úc chủ yếu gia công sản phẩm xuất khẩu sang Úc. Cuối năm 2007, nhà máy bị cháy một phân xưởng và trong khoảng thời gian này, đối tác Úc rút vốn, chỉ còn 4 cổ đông Việt Nam.

Khi không còn đối tác nước ngoài, Công ty xác định thị trường trong nước là chủ lực nên đẩy mạnh tiêu thụ nội địa. Do năng lực sản xuất có hạn nên ngoài sản phẩm do nhà máy sản xuất, Việt Úc còn đặt hàng gia công sản phẩm từ Công ty Kleen-Pak ở Singapore.

Năm 2013, Việt Úc và Kleen-Pak liên doanh xây dựng nhà máy với vốn 3 triệu USD, hoạt động từ tháng 7/2014 tại KCN Kim Huy (Bình Dương).

Nhà máy được lắp đặt dây chuyền sản xuất tự động, khép kín nhập khẩu từ châu Âu. Hiện tại, nhà máy mới vận hành giai đoạn 1 với 2 dây chuyền sản xuất (công suất một chuyền là 40.000 sản phẩm/ngày) và chuẩn bị đưa vào hoạt động dây chuyền thứ 3 vào tháng 8 tới.

Tháng 5 vừa qua, nhà máy đã nhận được chứng chỉ GMP (Good Manufacturing Practice) - tiêu chuẩn thực hành sản xuất tốt và đây là nhà máy sản xuất khăn ướt đầu tiên tại Việt Nam nhận được chứng chỉ này.

>> Bộ trưởng Bộ Công Thương: Chống hàng giả yếu và thiếu

Ông Được khẳng định, thông tin các trang mạng cho rằng Việt Úc bị đình chỉ lưu hành sản phẩm Baby Care Milk Bath và Baby Care Wash Head To Toe là hoàn toàn sai sự thật.

Năm 2014, Công ty bắt đầu thay đổi bộ nhận diện thương hiệu và thiết kế bao bì sản phẩm đồng thời thay đổi công thức sản phẩm ưu việt hơn cho Baby Care. Để thực hiện việc này, Công ty đã thông báo cho Cục để cơ quan này thu hồi phiếu công bố cũ và cấp phiếu công bố mới cho Baby Care.

Đưa cho chúng tôi biên bản kiểm tra của Cục vào ngày 1/7/2015, ông Được nói: "Tất cả các sản phẩm Baby Care (dầu gội, sữa tắm, khăn ướt...) đang lưu thông trên thị trường tuân thủ nghiêm các quy định của Bộ Y tế và an toàn cho người sử dụng. Khi không còn lưu hành sản phẩm cũ, chúng tôi có trách nhiệm thông báo với Cục để ngưng tất cả các sản phẩm cũ ngoài thị trường và thay vào đó là sản phẩm mới. Đây là hoạt động hết sức bình thường trong kinh doanh, thể hiện trách nhiệm của DN với cơ quan quản lý và người tiêu dùng. Và Cục đã ra quyết định thu hồi sản phẩm cũ và cấp công bố cho sản phẩm mới. Thế nhưng, việc này cũng bị đối thủ đặt điều tung tin".

Dây chuyền sản xuất Baby Care tại KCN Kim Huy, Bình Dương

Thiệt hại nặng nề

Hiện tại, lượng hàng Baby Care bán qua kênh siêu thị chiếm đến 60% của Công ty. Trong đó, hàng phân phối qua kênh hiện đại chủ yếu qua Metro (19 trung tâm), Co.opmart (77 siêu thị, 90 cửa hàng, 2 trung tâm thương mại và một đại siêu thị), Big C (31 siêu thị). Khi ba hệ thống phân phối này đưa hàng xuống kệ thì ảnh hưởng kinh doanh của Việt Úc là khá lớn.

Ông Được cho biết, hiện tại, Công ty chưa thống kê được thiệt hại kinh tế khi Co.opmart, Big C, Metro tạm ngưng kinh doanh nhưng ảnh hưởng về uy tín thương hiệu là không nhỏ.

"Thương hiệu Baby Care đã được xây dựng 12 năm nay và việc cạnh tranh không lành mạnh của đối thủ đã ảnh hưởng ghê gớm đến chúng tôi. Khách hàng không biết thực hư sự việc như thế nào, chỉ thấy nhà phân phối rút hàng thì sẽ nghĩ là hàng hóa của chúng tôi vi phạm gì đó”, ông Được than.

Cũng theo ông Được, hình ảnh mà báo mạng đăng tải hoàn toàn là những sản phẩm giả mà Việt Úc đau đầu mấy năm qua.

Việt Úc là DN làm ăn chân chính, chuyên nghiệp và đã có nhiều đóng góp thiết thực cho xã hội. Công ty cam kết cung cấp các sản phẩm chăm sóc cá nhân đạt chất lượng cao, an toàn và tiện dụng đến người tiêu dùng.

>> Interpol truy quét hàng giả ở Việt Nam và Trung Quốc

Bằng chứng gần nhất là ngay khi có công văn 6577/QLD-MP của Cục Quản lý Dược (Bộ Y tế) quy định về các chất sử dụng trong mỹ phẩm của ASEAN, Công ty đã gửi mẫu đến các trung tâm kiểm định có uy tín tại Việt Nam (Quatest, Viện Kiểm nghiệm thuốc Trung ương) để kiểm tra.

Công ty cũng đã gửi mẫu đến Tập đoàn SGS (Thụy Sỹ) kiểm định và đã được chứng nhận sản phẩm đạt 7 chỉ tiêu do Bộ Y tế quy định.

Chính hàng giả đã làm doanh số của Việt Úc giảm đến 70% trong những năm qua. "Hàng giả nhãn hiệu Baby Care bán đầy đường, đầy chợ nhưng chúng tôi không có cách nào giải quyết", ông Được bức xúc.

Hầu như trong các lần ra quân kiểm tra sản xuất khăn ướt, cơ quan quản lý thị trường (QLTT) đều phát hiện hàng giả nhãn hiệu Baby Care.

Gần đây nhất, tháng 4/2015, Đội QLTT 4A và Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về quản lý kinh tế và chức vụ (PC46) Công an TP.HCM đã phát hiện một đường dây sản xuất khăn ướt giả nhãn hiệu Baby Catre, Teen Care quy mô lớn. Đứng đầu trong đường dây làm giả này là Công ty TNHH Đầu tư và Phát triển Twin Lotus Việt Nam (173/4B An Dương Vương, P. An Lạc, Q. Bình Tân).

Hiện Công ty Việt Úc đã liên hệ cơ quan chức năng nhờ can thiệp và mong sớm chấm dứt tình trạng cạnh tranh không lành mạnh, giảm thiệt hại cho DN.

Chia sẻ về vấn đề này, đại diện Saigon Co.op (đơn vị chủ quản của Co.opmart, Co.opXtra, Sense City, Co.op Food) cho rằng, việc Saigon Co.op tạm ngưng kinh doanh sản phẩm Baby Care là để đảm bảo quyền lợi người tiêu dùng và sẽ kinh doanh trở lại sau khi có kết luận của cơ quan chức năng. "Đây là nguyên tắc kinh doanh của Saigon Co.op khi có bất kỳ thông tin phản ánh về sản phẩm", đại diện Saigon Co.op, cho biết.

Tìm hiểu về thực trạng gian nan mật ong thương hiệu Việt

Bên cạnh đó, do giá bán mật luôn bấp bênh, thường xuyên bị tư thương ép giá nên các cơ sở nuôi ong cũng ý thức việc làm thương hiệu. "Nếu xây dựng được thương hiệu thì mật ong sẽ được nhiều người biết đến, từ đó sẽ bán dễ hơn, giá bán cũng cao hơn", bà Lan khẳng định. Có một lý do hấp dẫn khác là chi phí đầu tư cho nuôi ong không lớn nhưng lợi nhuận khá tốt. Chẳng hạn, với 22 trang trại nuôi ong, mỗi trại khoảng 500 -1.000 thùng, mỗi năm Công ty N.P.T có doanh thu hàng trăm tỷ đồng, hoặc Công ty CP Ong mật Đồng Nai mỗi năm xuất khẩu hơn 2.800 tấn mật thô và khoảng 100 tấn sáp ong, đạt kim ngạch hơn 100 tỷ đồng.

Mật ngọt nhưng...

Chưa bao giờ thị trường Việt Nam lại nhộn nhịp nhiều thương hiệu mật ong như những năm gần đây, có thể kể ngoài những thương hiệu lâu năm như Apidona (Công ty CP Ong mật Đồng Nai), Vinapi (Công ty CP Ong Trung ương), Dắkhoney (Công ty CP Mật ong Dắk Lắk), còn có nhiều thương hiệu mới ra đời như Xuân Nguyên, Trường Thọ, Phương Nam, Honimore, Zemlya,...

Theo lý giải của ông Lư Nguyễn Xuân Vũ, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Công ty CP Xuất nhập khẩu N.P.T (chủ ba thương hiệu mật ong Xuân Nguyên, Trường Thọ, Phúc Lộc Thọ), việc các công ty mật ong Việt Nam gia nhập thị trường nội địa ngày càng nhiều có hai lý do.

Một là có một số công ty xuất khẩu mật ong thô bị trả về nên phải đóng nhãn mác, bao bì để tiêu thụ trong nước.

Hai là nhu cầu mật ong trong 10 - 15 năm nữa sẽ rất lớn, không chỉ xuất khẩu mà ngay cả thị trường nội địa, nên nhiều công ty đã chuyển hướng xây dựng thương hiệu để phát triển thị trường.

>> Thương hiệu Việt: Khoảng sân nhà rất rộng

Đơn cử như mật ong Xuân Nguyên trước đây xuất khẩu thô mỗi năm khoảng 500 - 1.000 tấn nhưng bây giờ Công ty chuyển hướng tập trung cho thị trường nội địa.

Mặc dù lợi nhuận tại thị trường nội địa thấp hơn xuất khẩu nhưng nếu xây dựng được thương hiệu trong nước thì sẽ bền vững hơn, không chỉ được thị trường nội địa đón nhận mà xuất khẩu mật ong có thương hiệu cũng sẽ có giá cao hơn.

Bà Phương Lan, Giám đốc Thương hiệu mật ong Honimore cũng cho rằng, cạnh tranh trên thị trường mật ong hiện rất khốc liệt do có hàng nghìn cơ sở ra sản phẩm.

Các cơ sở này trước đây chỉ bán mật ong cho các công ty xuất khẩu, nay thấy xu hướng người tiêu dùng trong nước sử dụng nhiều, hơn nữa thị trường Việt Nam 90 triệu dân còn rất tiềm năng nên họ cũng tự đóng chai, gắn nhãn riêng để bán.

Bên cạnh đó, do giá bán mật luôn bấp bênh, thường xuyên bị tư thương ép giá nên các cơ sở nuôi ong cũng ý thức việc làm thương hiệu. "Nếu xây dựng được thương hiệu thì mật ong sẽ được nhiều người biết đến, từ đó sẽ bán dễ hơn, giá bán cũng cao hơn", bà Lan khẳng định.

Có một lý do hấp dẫn khác là chi phí đầu tư cho nuôi ong không lớn nhưng lợi nhuận khá tốt. Chẳng hạn, với 22 trang trại nuôi ong, mỗi trại khoảng 500 -1.000 thùng, mỗi năm Công ty N.P.T có doanh thu hàng trăm tỷ đồng, hoặc Công ty CP Ong mật Đồng Nai mỗi năm xuất khẩu hơn 2.800 tấn mật thô và khoảng 100 tấn sáp ong, đạt kim ngạch hơn 100 tỷ đồng.

>> Cuộc chiến thương hiệu Việt: Đơn độc chống “bão” thâu tóm

Dù thị trường cạnh tranh nhưng hầu hết các doanh nghiệp (DN) sản xuất mật ong lớn đều cho rằng đầu ra không khó.

Khó làm thương hiệu

Những năm gần đây, các DN kinh doanh mật ong đã ý thức được việc làm thương hiệu nên đã đầu tư rất bài bản, không chỉ đầu tư trang trại, chất lượng sản phẩm mà cả bao bì, mẫu mã. Như Honimore đã đầu tư thêm 20% cho bao bì để thu hút người tiêu dùng.

Bà Lan khẳng định: "Muốn thị trường chấp nhận sản phẩm hay muốn đưa hàng vào siêu thị thì phải làm thương hiệu trước. Nếu không có thương hiệu, dù có chen chân vào các hệ thống siêu thị cũng sẽ ít được người tiêu dùng chọn lựa".

Tuy nhiên, các DN này vẫn thừa nhận, dù nỗ lực cải tiến bao bì, mẫu mã và đầu tư chất lượng nhưng tại thị trường trong nước, thương hiệu của họ vẫn chưa đủ tạo ra sức bật riêng trước hàng trăm nhãn mác đua chen, lý do muôn thuở vẫn là không có tiền để làm marketing và các hoạt động để xây dựng thương hiệu.

Còn ở nước ngoài, thương hiệu mật ong Việt Nam chưa tạo được niềm tin. Thực tế, nhiều đối tác nước ngoài vẫn mua mật ong Việt Nam nhưng sau đó tự đóng chai, thay nhãn mác. Các đối tác này giải thích, nếu dùng nhãn mác của Việt Nam rất khó vào được siêu thị ở nước ngoài.

>> Thương hiệu Việt dẫn đầu thị trường thực phẩm

Sở dĩ các thương hiệu mật ong của Việt Nam chưa tạo được niềm tin ở thị trường nước ngoài là do chất lượng sản phẩm không đồng nhất và chưa được quản lý chặt chẽ.

Sâu xa hơn là do kỹ thuật nuôi ong còn thiếu cập nhật kiến thức mới, các cơ sở nuôi còn đơn lẻ, manh mún, thậm chí mạnh ai nấy làm, không tìm được tiếng nói chung về sản phẩm và ngay cả về giá.

Thời gian qua, một số cơ sở ong mật, kể cả DN xuất khẩu đã có những cách làm ăn gian dối, xuất bán những sản phẩm không đạt chất lượng ra thị trường trong và ngoài nước khiến đối tác và người tiêu dùng mất lòng tin.

Ông Vũ cho biết: "Muốn bán được thành phẩm ra nước ngoài thì DN Việt Nam phải có thị trường, có hệ thống phân phối tốt, đủ sức cạnh tranh, nhất là phải có thương hiệu gồm thương hiệu của chính sản phẩm và thương hiệu quốc gia, mà trong ngành mật ong Việt Nam, rất ít DN đủ lớn để làm được điều này. Ngay cả công ty lớn và hoạt động lâu năm như Công ty Ong mật Đồng Nai cũng mới chỉ có 8 điểm bán hàng, một số công ty khác còn thưa thớt hơn".

Cũng theo ông Vũ, hiện tại, Campuchia, Indonesia, Myanmar đang có nhu cầu mua mật ong của Việt Nam nhưng các đối tác yêu cầu phải cho nợ.

Vì vậy, nếu Việt Nam có một vài siêu thị ở các nước này thì DN có cơ hội để đưa hàng vào một cách an toàn và đó cũng là cách hỗ trợ DN làm thương hiệu ở nước ngoài trong lúc DN Việt Nam đang yếu kinh phí làm tiếp thị, quảng cáo và xây dựng thương hiệu.

>> Thương hiệu Việt nhượng quyền: Mon men xuất ngoại

Đầu tư lớn, hiệu quả bấp bênh đối với việc đốt rác thu tiền

Gần đây, TP.HCM quyết định di dời lượng rác thải sinh hoạt được xử lý ở bãi rác số 3 ở Phước Hiệp, huyện Củ Chi có giá trị đầu tư 976 tỷ đồng, do Công ty TNHH MTV Môi trường đô thị TP.HCM và nhà thầu Hàn Quốc KBEC thi công về Khu liên hợp xử lý chất thải Đa Phước, huyện Bình Chánh, do Công ty TNHH Xử lý chất thải rắn Việt Nam (Vietnam Waste Solutions - VWS) đầu tư, cũng làm tốn không ít giấy mực của báo giới.

Hơn 6 năm trước, vào ngày 14/1/2009, Chính phủ đã ban hành Nghị định 04/2009/NĐ-CP (Nghị định 04) về ưu đãi, hỗ trợ hoạt động bảo vệ môi trường. Nghị định 04 được xem là "bước ngoặt" khởi đầu cho ngành xử lý chất thải rắn, kể cả chất thải rắn độc hại.

Ngay sau đó, lần lượt từ nhà đầu tư (NĐT) trong nước đến NĐT trực tiếp nước ngoài (FDI) đều bị "hấp dẫn" bởi lĩnh vực này. Dưới góc nhìn của người làm kinh tế, những ưu đãi về thuế, vốn vay, tiền sử dụng đất... và nguồn thu từ đầu ra là lĩnh vực "màu mỡ" để NĐT bắt tay khai thác.

Thế nhưng, sau hàng loạt dự án được cấp phép đầu tư, đến thời điểm này, phần nhiều công trình vẫn nằm trên giấy hoặc gặp "sự cố” khi triển khai, vận hành.

Đầu xuôi, chờ đuôi lọt

Thời gian qua, nhiều nhà máy xử lý rác thải trị giá vài chục tỷ đồng liên tục gặp "sự cố” khi đưa vào hoạt động. Đơn cử như nhà máy xử lý rác thải tại thị xã Sông Công do Sở Xây dựng tỉnh Thái Nguyên làm chủ đầu tư với 2/3 vốn tài trợ từ Đan Mạch, còn lại là vốn đối ứng của địa phương.

Sau một thời gian chạy thử, nhà máy này được giao cho thị xã Sông Công và sau đó Công ty Môi trường Sông Công tiếp quản, vận hành.

Thế nhưng, chỉ 6 tháng đi vào hoạt động kể từ tháng 5/2011, nhà máy 33 tỷ đồng này đã sớm "trùm mềm". Cuối năm 2014, nhà máy được một DN trong nước đề cập mua lại với giá 1 tỷ đồng nhưng không thành.

Trường hợp của nhà máy xử lý chất thải rắn sinh hoạt ở huyện đảo Lý Sơn, tỉnh Quảng Ngãi cũng có nhiều điều đáng bàn.

Là nhà máy thí điểm được Tổng cục Môi trường, Bộ Tài nguyên và Môi trường làm chủ đầu tư, với tổng kinh phí gần 30 tỷ đồng, xây dựng trên diện tích 2ha, khởi công cuối năm 2013, hoạt động ngày 22/6/2015, đã sớm thể hiện nhược điểm sau hai tuần hoạt động.

>> Đại gia công nghệ và bài toán tái chế rác thải

Nguyên nhân được xác định là do công suất thấp, nhà máy chỉ xử lý được 1/10 lượng rác thải mỗi ngày trên địa bàn huyện, tương đương 1 tấn rác/ngày.

Gần đây, TP.HCM quyết định di dời lượng rác thải sinh hoạt được xử lý ở bãi rác số 3 ở Phước Hiệp, huyện Củ Chi có giá trị đầu tư 976 tỷ đồng, do Công ty TNHH MTV Môi trường đô thị TP.HCM và nhà thầu Hàn Quốc KBEC thi công về Khu liên hợp xử lý chất thải Đa Phước, huyện Bình Chánh, do Công ty TNHH Xử lý chất thải rắn Việt Nam (Vietnam Waste Solutions - VWS) đầu tư, cũng làm tốn không ít giấy mực của báo giới.

Những trường hợp vừa nêu không thể đại diện cho tất cả các dự án hay nhà máy xử lý rác thải chưa đi vào hoạt động hoặc gặp sự cố khi hoạt động, nhưng phần nào cũng thể hiện khó khăn của các NĐT. Đó là thực trạng trái với những dự báo về sự "bùng nổ” của các nhà máy xử lý rác thải sinh hoạt.

Chẳng hạn, tính trên địa bàn TP.HCM nói riêng và cả nước nói chung, đến nay chỉ thấy nổi lên vỏn vẹn hai dự án.

Một dự án tại TP.HCM, do VWS đầu tư theo công nghệ chôn lấp 100% và một dự án tại TP. Đà Nẵng sử dụng công nghệ đốt điện không chôn lấp, do Công ty CP Môi trường Việt Nam đầu tư, vừa mới khánh thành giai đoạn 1 vào cuối tháng 6/2015.

Chia sẻ từ góc độ NĐT Khu liên hợp xử lý chất thải rắn Khánh Sơn và ứng dụng công nghệ xử lý chất thải rắn không chôn lấp tại P. Hòa Khánh Nam, Q. Liên Chiểu, TP. Đà Nẵng, ông Nguyễn Văn Tuấn, Chủ tịch HĐQT, Tổng giám đốc Công ty CP Môi trường Việt Nam, cho hay, nguyên nhân khiến nhiều dự án nhà máy xử lý rác thải tuy được cấp phép nhưng vẫn không xây dựng được là do "trục trặc" ở Nghị định 04.

Chẳng hạn, theo Nghị định 04, các NĐT sẽ được hỗ trợ 10% vốn từ trung ương, 40% vốn từ địa phương, 50% còn lại sẽ được ngân hàng cho vay lên đến 90% trong tổng số vốn cần có. Nhưng khi hỏi đến, địa phương chỉ hỗ trợ đất, ngân hàng không cho vay.

Mức giá xử lý rác cũng là yếu tố quyết định sự sống còn của các dự án, nếu giá địa phương đưa ra quá thấp thì cũng rất khó để DN tồn tại.

>> Tái chế rác thải – nguồn lợi lớn cần được quan tâm

Vì vậy, không ít NĐT đã "ngã ngựa" hoặc không triển khai dự án được do nhận thấy không dễ "lướt sóng" (nhằm chuyển nhượng giấy phép xây dựng) như chủ trương kêu gọi ban đầu.

Cuộc đua công nghệ

Nếu như chặng đường "lướt sóng" đã mạnh tay loại bỏ nhiều ứng viên không có năng lực ra khỏi các dự án xây dựng nhà máy xử lý rác thải, thì nay cuộc đua công nghệ xử lý rác thải lại bắt đầu với những NĐT mạnh vốn.

Đầu tiên phải kể đến Công ty Trisun International Developments Pty.,Ltd (Australia) và Công ty TNHH Kiên Giang, khi năm 2012, họ đã giới thiệu dự án đầu tư nhà máy xử lý rác thải bằng công nghệ plasma (công nghệ cao, xanh, sạch), tức khí hóa rác thải để sản xuất điện với vốn đầu tư lên tới 400 triệu USD.

Theo đó, 80% rác đi vào nhà máy xử lý rác thải sẽ được dùng công nghệ cung hồ quang ở nhiệt độ từ 7.0000C - 9.0000C (còn gọi là công nghệ plasma) để chuyển hóa thành điện, các chất cặn còn sót lại có thể tạo ra sản phẩm thứ cấp như khí tổng hợp, đá đen, đá xốp...

Thời điểm đó, chia sẻ trong buổi họp báo tại TP.HCM, ông Từ Ngọc Ẩn, Chủ tịch HĐQT Công ty Kiên Giang Composite (KGC), đại diện của Trisun ở Việt Nam, cho biết, DN sẽ kiến nghị TP.HCM, nếu được chấp thuận sẽ cùng các đối tác khảo sát, lập dự án trình Chính phủ.

Dự kiến ban đầu dự án sẽ triển khai giai đoạn 1, gồm dây chuyền có công suất xử lý 2.000 tấn rác/ngày, sản xuất 1,6 triệu kWh điện/ngày. 45% lượng điện này sẽ được sử dụng để vận hành nhà máy, 55% lượng điện còn lại sẽ được hòa vào điện lưới quốc gia.

>> Phát triển ngành điện: “Cơ chế giá là khó khăn lớn nhất

Song mới đây, ông Từ Ngọc Đức Paul, Giám đốc KGC, cho hay, có những lý do từ cả NĐT lẫn phía chính quyền TP.HCM liên quan đến mức giá thỏa thuận xử lý rác, giá mua điện và vốn đầu tư đã dẫn đến dự án chưa thể thực hiện ở thời điểm này.

Ông David Dương, Tổng giám đốc Công ty VWS cho biết, tháng 11/2014, VWS đã khởi công hạng mục đầu tiên của dự án Khu công nghệ Môi trường xanh tại huyện Thủ Thừa, tỉnh Long An.

Dự án có vốn đầu tư giai đoạn 1 là hơn 500 triệu USD, trên tổng diện tích 1.760ha.

Dự kiến đây sẽ là nơi xử lý toàn bộ chất thải (chất thải sinh hoạt, chất thải nguy hại, chất thải công nghiệp, bùn cống, rác thải y tế...) cho TP.HCM và các tỉnh thuộc vùng kinh tế trọng điểm phía Nam với công suất 40.000 tấn rác/ngày vào năm 2020.

Dù không có giá trị đầu tư lên đến hàng trăm triệu USD, nhưng với những gì Công ty CP Môi trường Việt Nam làm được là đáng ghi nhận, thông qua việc khánh thành giai đoạn 1 Khu liên hợp xử lý chất thải rắn Khánh Sơn và ứng dụng công nghệ xử lý chất thải rắn không chôn lấp tại P. Hòa Khánh Nam vào ngày 27/6, dưới sự chứng kiến của đại diện 32 Sở Tài nguyên và Môi trường, dây chuyền xử lý toàn bộ rác thải không chôn lấp, không gây ô nhiễm thứ cấp, có giá trị đầu tư 400 tỷ đồng đã chính thức đưa vào hoạt động với công suất 200 tấn rác/ngày.

Dự kiến giai đoạn 2 sẽ hoàn thành vào cuối năm 2016, đảm bảo xử lý toàn bộ rác thải của TP. Đà Nẵng với công suất 700 tấn/ngày.

Công ty CP Môi trường Việt Nam hoàn toàn chủ động hệ thống phân loại rác đầu nguồn, xử lý triệt để 100% chất thải rắn, không chôn lấp, đồng thời sản xuất ra nhiên liệu tái tạo.

>> Khánh thành giai đoạn I Khu liên hợp xử lý chất thải rắn Khánh Sơn

Đây là dự án cho thấy năng lực thực sự của NĐT 100% vốn nội địa, khi vượt qua hơn 50 dự án được nghiên cứu, khảo sát nhưng không đáp ứng được yêu cầu của TP. Đà Nẵng từ công nghệ, giá thành, vốn đầu tư.

Chia sẻ tại buổi lễ khánh thành dự án Khu liên hợp Xử lý chất thải rắn Khánh Sơn và ứng dụng công nghệ xử lý chất thải rắn không chôn lấp tại P. Hòa Khánh Nam (Q.Liên Chiểu, Đà Nẵng), ông Nguyễn Ngọc Tuấn, Phó chủ tịch UBND TP. Đà Nẵng, nêu rõ, thành phố rất kỳ vọng vào dự án này và chờ đợi nó vận hành đạt yêu cầu.

Nhân sự kiện này, đại diện lãnh đạo TP. Đà Nẵng đề nghị: "Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ Xây dựng, Bộ Khoa học và Công nghệ sớm hoàn thiện về mặt pháp lý, ban hành các hướng dẫn quy trình kỹ thuật, quản lý đầu tư xây dựng đối với các cơ sở xử lý chất thải rắn, suất vốn đầu tư, khung giá để NĐT yên tâm hoạt động".

Tận thu điện từ rác: Có dễ?

Đốt rác lấy điện - giải pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường đang rất được khuyến khích đầu tư, nhưng liệu có dễ thực hiện?

Tháng 6/2015, Phó Thủ tướng Chính phủ Hoàng Trung Hải đã giao cho UBND TP.HCM xem xét, giải quyết theo thẩm quyền về chủ trương đầu tư dự án xây dựng nhà máy khí hóa chất thải bằng công nghệ plasma tạo điện năng và vật liệu xây dựng từ rác.

Dự án trị giá khoảng 520 triệu USD, do Công ty Trisun Green Energy (100% vốn FDI) đầu tư, có công xuất xử lý dự kiến từ 8.000 - 10.000 tấn rác/ngày.

Trisun Green Energy ký quỹ cho ngân sách TP.HCM 5 triệu USD và tự cân đối nguồn đầu vào (từ các chủ nguồn thải) và đầu ra (bán điện và sản phẩm phụ).

>> Rác thải điện tử: Tự sát trên đống vàng

Trước đó, TP.HCM đã giao cho Sở Khoa học và Công nghệ TP.HCM nghiên cứu xây dựng nhà máy đốt rác lấy điện với công suất 1.000 tấn/ngày, vốn đầu tư khoảng 180 triệu USD.

Theo ông Nguyễn Văn Tuấn, Tổng giám đốc Công ty CP Môi trường Việt Nam, công nghệ đốt rác lấy điện không khó, nhưng khó ở giá bán điện lẫn phí đốt rác còn quá thấp. Rác của Việt Nam có độ ẩm rất cao, vì thế năng suất điện thu được từ đốt rác không cao bằng các nước khác.

Vì thế, để NĐT tồn tại, bắt buộc phải đảm bảo hai điều kiện, (1) giá đốt rác là 30USD/tấn, và phải có tối thiểu 500 tấn rác/ngày; (2) có biểu giá hợp lý để căn cứ tính phí xử lý rác theo từng công nghệ, chẳng hạn như công nghệ chôn lấp, làm phân compost, công nghệ làm ra dầu, ra than...

Hiện nay, năng lượng điện gió đã được thử nghiệm nhưng cũng chưa được ứng dụng rộng rãi vào thực tế. Thế nên, nói đưa năng lượng điện từ rác vào thực tiễn là không hề dễ”, ông Tuấn lo ngại.

Mặc dù vậy, ông Huỳnh Kim Tước, Giám đốc Trung tâm Tiết kiệm năng lượng TP.HCM, lại khá lạc quan: Đối với chi phí xử lý rác, thành phố có thể phân loại sơ bộ để tiết giảm 15% chi phí. Chi phí đầu tư thiết bị cũng sẽ được tiết giảm theo Nghị định 04 với rất nhiều ưu đãi về thuế, phí, vốn vay...

Năm 2013, Chính phủ đã ban hành Quyết định 31 về cơ chế hỗ trợ phát triển các dự án phát điện sử dụng chất thải rắn tại Việt Nam.

Theo đó, quy định thời hạn hợp đồng mua bán điện giữa EVN và dự án đốt rác phát điện là 20 năm, giá điện tại điểm giao nhận điện là 2.114 đồng/kWh. Thời gian hoàn vốn cho một dự án đốt rác phát điện khoảng 10 năm. Như vậy, chi phí đốt rác không cao so với chi phí chôn lấp.

>> Lãi triệu đô từ nghề dọn rác thải tình nguyện đường cao tốc

Chia sẻ cùng bạn việc kinh tế Châu Á "mắc kẹt" với thị trường bia rượu?

Không giống như một số nước trong khu vực Châu Á - Thái Bình Dương, Myanmar không đưa ra những chính sách hoặc kế hoạch hành động quốc gia nào để giải quyết vấn đề trên, cũng không hề có các yêu cầu pháp lý đối với việc quảng cáo rượu hay tuyên truyền những cảnh báo về sức khỏe - WHO cho biết trong một báo cáo toàn cầu năm 2014. Việc Chính phủ Myanmar "nới lỏng" các quy định về sử dụng bia rượu ở thời điểm hiện tại cũng không quá khó hiểu. Nhận định của Chủ tịch khu vực Châu Á - Thái Bình Dương của Heineken Roland Pirmez có thể giải thích điều đó: "Myanmar có tiềm năng phát triển rất lớn trong ngành công nghiệp bia. Tất cả các đối thủ quốc tế đều đang nhòm ngó thị trường này”.

Hãng tin Bloomberg dẫn lời David Jernigan - Giám đốc Trung tâm Alcohol Marketing and Youth của Trường Y tế Công cộng Johns Hopkins cho biết: “Việc các quốc gia “lờ” đi trách nhiệm xây dựng hoặc củng cố khung pháp lý liên quan đến bia, rượu sẽ gây nguy hiểm cho nền kinh tế của họ”.

Siết quy định sử dụng để bảo vệ giới trẻ

Trong vài năm trở lại đây, Thái Lan, Indonesia và một số bang ở Ấn Độ đã cố gắng áp dụng nhiều chính sách nhằm kiềm chế nhu cầu dùng bia rượu của người dân.

Theo đó, chính phủ Indonesia ngày 16/4 đã ban hành luật cấm hơn 70.000 cửa hàng nhỏ lẻ được phép buôn bán rượu, với mục đích nhằm "bảo vệ thanh thiếu niên Indonesia", theo Wall Street Journal.

Thái Lan cũng vừa phê duyệt một luật mới (The Alcohol Control Act), trong đó quy định cấm bán đồ uống có cồn trong bán kính 300m quanh các trường đại học và cao đẳng.

Trước đó, thống kê của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cho thấy, Thái Lan nằm trong số những nước có nguy cơ cao nhất cho số vụ người chết liên quan đến rượu hoặc tai nạn. Năm 2008, chỉnh phủ nước này cũng đã nâng số tuổi được phép uống rượu từ 18 lên 20 tuổi.

Bloomberg dẫn lời Rehm, người từng làm việc với chính quyền Thái Lan về các chương trình về bia rượu cho biết: "Thái Lan có sẵn một cơ chế cho phép họ đánh thuế lên bất kỳ thức uống nào gây kích thích đối với giới trẻ”.

Nghịch lý khó giải

Không giống như một số nước trong khu vực Châu Á - Thái Bình Dương, Myanmar không đưa ra những chính sách hoặc kế hoạch hành động quốc gia nào để giải quyết vấn đề trên, cũng không hề có các yêu cầu pháp lý đối với việc quảng cáo rượu hay tuyên truyền những cảnh báo về sức khỏe - WHO cho biết trong một báo cáo toàn cầu năm 2014.

Việc Chính phủ Myanmar "nới lỏng" các quy định về sử dụng bia rượu ở thời điểm hiện tại cũng không quá khó hiểu. Nhận định của Chủ tịch khu vực Châu Á - Thái Bình Dương của Heineken Roland Pirmez có thể giải thích điều đó: "Myanmar có tiềm năng phát triển rất lớn trong ngành công nghiệp bia. Tất cả các đối thủ quốc tế đều đang nhòm ngó thị trường này”.

Một số quốc gia ban hành lệnh cấm buôn bán bia rượu cũng vấp phải sự phản đối của người dân, đa số trong đó là những người kinh doanh dịch vụ du lịch.

Tiểu bang Kerela của Ấn Độ mặc dù đã ban hành lệnh cấm buôn bán rượu trong 10 năm, tuy nhiên 23 khách sạn 5 sao và hơn 100 quán rượu vẫn được cấp phép hoạt động, bởi đây là địa điểm khách du lịch thường xuyên lui tới.

Trong số các khu vực trên thế giới, châu Á được xem là thị trường tiêu thụ rượu bia tiềm năng nhất với sản lượng tiêu thụ tăng cao hàng năm.Reuters ngày 22/4 đưa tin sản lượng và doanh thu của Heineken trong quý I/2015 tăng trưởng mạnh nhất ở châu Á, đặc biệt tại 2 nước Việt Nam và Campuchia.

Trong 5 năm qua, doanh thu của thị trường bia ở Việt Nam đã tăng với tốc độ gấp đôi so với tốc độ tăng trưởng GDP, theo số liệu của Tập đoàn nghiên cứu thị trường Euromonitor International. 

(Trái) Biểu đồ so sánh tốc độ tăng trưởng ngành đồ uống có cồn ở Việt Nam so với nền kinh tế. (Phải) Biểu đồ tăng trưởng doanh số đồ uống có cồn trung bình giai đoạn 2009-2014. Nguồn: VietinbankSc

Bloomberg cũng dẫn lời Michel Doukeris, Chủ tịch khu vực Châu Á - Thái Bình Dương của nhà sản xuất bia lớn nhất thế giới Anheuser-Busch InBev NV, cho biết: “Châu Á - Thái Bình Dương hiện là khu vực lớn thứ 3 trên thế giới về trữ lượng bia AB InBev, và Việt Nam được xem là điểm đến tiếp theo của chúng tôi trong khu vực Đông Nam Á”.

Đông Nam Á cũng là nơi hai thương hiệu bia Heineken và Carlsberg đang tranh giành sự thống trị bất chấp sự bất ổn tại một số quốc gia như Indonesia, theo Financial Times.

Do đó, không khó nhận ra ngành công nghiệp rượu bia đang phát triển thịnh vượng tại Châu Á khi doanh thu liên tục tăng cùng độ tuổi uống bia ngày càng trẻ. Kết quả này khiến nhiều quốc gia "đau đầu" khi chúng tác động trực tiếp đến lực lượng lao động nơi đây.

Tìm hiểu nguyên nhân doanh nghiệp Việt "nhấp nhổm" nỗi lo giả mạo thương hiệu

Cũng theo ông Võ Hoàng Anh, các chương trình khuyến mãi tại các siêu thị Co.opmart đều được phát hành rộng rãi thông qua cẩm nang mua sắm, các phương tiện truyền thông, website của Saigon Co.op, Co.opmart và tại các siêu thị trong hệ thống. Bên cạnh việc bán hàng tại các siêu thị Co.opmart, Saigon Co.op thực hiện chương trình bán hàng lưu động nhưng các chương trình này tổ chức ở vùng sâu vùng xa với nhiều thương hiệu khác nhau và chủ yếu là hàng bình ổn giá của thành phố cùng hàng Việt Nam chất lượng cao chứ không có hàng nước ngoài.

Mạo danh nhận nhân viên Co.opmart

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an quận Gò Vấp cho biết đang điều tra việc một nhóm đối tượng giả danh nhân viên siêu thị Co.opmart đến từng hộ gia đình bán hàng khuyến mãi, có hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Cụ thể, ngày 13/5, ba đối tượng chưa rõ lai lịch đi ôtô đến nhà chị Lê Thị Thúy và Nguyễn Thị Kim Vân giới thiệu là nhân viên của "siêu thị Co.opmart" bán bếp năng lượng mặt trời Nakawa với giá 7 triệu đồng.

Tặng kèm với bếp là bộ nồi nhôm được cho là có giá trị 3,6 triệu đồng và phiếu bảo hành "Trung tâm siêu thị bảo hành COOP MART" với ưu đãi: mỗi tháng nhận 3 lít dầu Tường An, 3kg bột ngọt Ajinomoto, trong vòng 12 tháng liên tiếp. Tưởng đây là những nhân viên siêu thị Co.opmart thật nên chị Thúy và chị Vân đồng ý mua bếp.

Sau khi nhóm này đi khỏi, chị Thúy và chị Vân mang bếp ra dùng thì mới biết công dụng của sản phẩm không giống như được giới thiệu. Liên lạc vào các số điện thoại ghi trên phiếu bảo hành nhưng không được nên hai vị này trình báo công an.

>> Nhiều điểm mua sắm lừa đảo khách hàng

Ông Võ Hoàng Anh, Giám đốc Marketing Saigon Co.op, khẳng định, hệ thống siêu thị Co.opmart không thực hiện chương trình khuyến mãi mua bếp năng lượng mặt trời hiệu Kanawa nhận ưu đãi như hai trường hợp trên.

Siêu thị cũng không ban hành mẫu "Trung tâm siêu thị bảo hành COOP MART". Đây là hành động mạo nhận nhân viên Co.opmart và lợi dụng thương hiệu uy tín để lừa người tiêu dùng.

Cũng theo ông Võ Hoàng Anh, các chương trình khuyến mãi tại các siêu thị Co.opmart đều được phát hành rộng rãi thông qua cẩm nang mua sắm, các phương tiện truyền thông, website của Saigon Co.op, Co.opmart và tại các siêu thị trong hệ thống.

Bên cạnh việc bán hàng tại các siêu thị Co.opmart, Saigon Co.op thực hiện chương trình bán hàng lưu động nhưng các chương trình này tổ chức ở vùng sâu vùng xa với nhiều thương hiệu khác nhau và chủ yếu là hàng bình ổn giá của thành phố cùng hàng Việt Nam chất lượng cao chứ không có hàng nước ngoài.

>> Bình ổn giá: Phần nổi trong tảng băng chìm

Nỗi lo của siêu thị điện máy

Trước Co.opmart, mấy năm nay, hệ thống Trung tâm Mua sắm Nguyễn Kim, Thiên Hòa, Thế Giới Di Động cũng đau đầu về tình trạng này nhưng chưa có cách giải quyết.

Trong đó, hãng bán lẻ điện máy Nguyễn Kim đã phát thông báo cảnh báo về tình trạng mạo danh thương hiệu Nguyễn Kim càng lúc càng nhiều và trắng trợn hơn.

Với cách bán hàng online, các cá nhân và tổ chức mạo danh còn dùng uy tín và thương hiệu Nguyễn Kim tung ra các thông tin khuyến mãi bịa đặt nhằm lừa người tiêu dùng.

Họ lập các website có tên miền gần giống Nguyễn Kim, rao bán các loại điện thoại, máy tính bảng giả thương hiệu Apple, Samsung, HTC..., và khuyến mãi giảm giá 50-60%.

Theo đại diện của Trung tâm Mua sắm Nguyễn Kim, không chỉ bị những cá nhân mạo danh để mang các mặt hàng gia dụng như nồi cơm điện, bếp gas, bếp hồng ngoại, bếp từ... dỏm đi bán dạo mà còn xuất hiện nhiều cơ sở sửa chữa, bảo trì thiết bị điện máy giả danh Trung tâm Bảo hành Nguyễn Kim.

"Họ mạo nhận là Trung tâm Bảo hành Nguyễn Kim để thu hút khách hàng. Thậm chí, họ còn đăng quảng cáo trên báo, tờ rơi và lập cả những website quảng cáo dịch vụ bằng những tên miền mạo danh như dichvunguyenkim, baohanhnguyenkim...", đại diện Nguyễn Kim cho biết.

>> Tập đoàn Thái Lan mua 49% cổ phần Điện máy Nguyễn Kim

Tương tự Nguyễn Kim, Thế Giới Di Động cũng bị các đối tượng mạo danh bằng cách lập các trang web có tên miền tương tự thương hiệu như thegioididong.divivu.com, thegioididong.sanmua.vn... để lừa người tiêu dùng.

Ông Trần Tấn Hoàng Hậu, Giám đốc Marketing Trung tâm Điện máy Thiên Hòa, cho biết, thời gian qua, hệ thống điện máy Thiên Hòa đã nhận các phản ánh, khiếu nại tương tự từ một số khách hàng.

"Những kẻ lừa đảo thường in danh thiếp có logo các trung tâm điện máy lớn, sử dụng trang phục, phiếu bảo hành, hợp đồng mua bán, phiếu thu giống các trung tâm điện máy nên người tiêu dùng rất dễ bị lừa", ông Trần Tấn Hoàng Hậu nói.

Việc mạo nhận các thương hiệu uy tín đã gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến các doanh nghiệp kinh doanh chân chính và thiệt hại đến quyền lợi người tiêu dùng. Để hạn chế tính trạng này, Nguyễn Kim kêu gọi người tiêu dùng nên cẩn trọng hơn trước khi dùng các dịch vụ mua hàng trên mạng.

Nguyễn Kim khuyến cáo: "Hiện nay, việc kinh doanh, bảo hành, thông tin liên hệ của Nguyễn Kim chỉ được cập nhật duy nhất tại website www.nguyenkim.com. Nếu muốn được tư vấn, khách hàng truy cập vào website trên hoặc gọi số hotline 19001267 (bấm phím 1)".

Trên trang web, Nguyễn Kim đã liệt kê ra 13 trang web giả mạo là nguyenkim.info, nguyenkim.net.vn, dienmaynguyenkim.com, dienmaynguyenkim.vn, dienmaynguyenkim.com.vn, suachuanguyenkim.com, sieuthinguyenkim.net...

Trong khi đó, Saigon Co.op khuyên: "Người tiêu dùng nên kiểm tra thông tin khuyến mãi của hệ thống siêu thi Co.opmart tại hệ thống tổng đài chăm sóc khách hàng 1900555568 hoặc tại siêu thị Co.opmart gần nhất".